Događaji

⚔️ 20. 10. 1944. Vrhovni komandant NOV i POJ maršal Jugoslavije Josip Broz Tito pohvalio borce, komandire, komandante i političke komesare 1. proleterske udarne, 5. udarne, 6. proleterske -Nikola Tesla-, 21. udarne, 28. udarne, 16. udarne, 36. udarne i 11. udarne divizije NOVJ zbog vanrednog. junaštva i upornosti u borbi za oslobođenje Beograda.

⚔️ 20. 10. 1944. U Jajcu izabran ONO odbor za Jajce.

⚔️ 20. 10. 1944. Na oblasnoj konferenciji USAOBiH-a za istočnu Bosnu, uz prisustvo 430 delegata (bez romanijskog okruga), izabran Oblasni odbor USAOBiH-a za istočnu Bosnu.

⚔️ 20. 10. 1944. Trinaesta hercegovačka udarna brigada 29. udarne divizije NOVJ posle dvodnevnih borbi protiv italijanske 49. fašističke legije -San Marko- i jedne čete ustaške milicije zauzela ž. st. Hrasno (na pruzi Hum-Gabela). Izvlačenje Legije prema Metkoviću, omogućile su dve nemačke alarmne čete, od kojih je jedna razbijena. U borbi je neprijatelj imao preko 100 mrtvih, a 13. brigada 7 poginulih i preko 20 ranjenih.

⚔️ 20. 10. 1944. Otpočele dvodnevne borbe u kojima su delovi 11. krajiške udarne brigade 4. udarne divizije NOVJ zauzeli neprijateljska uporišta u dolini Lašve; s. Dolac, ž. st. Bilu, s. Han-Bilu i most kod s. Divjaka. U tim borbama neprijatelj je imao 238 mrtvih, 18 ranjenih i 22 zarobljena. Gubici 11, brigade: 2 mrtva i 19 ranjenih boraca.

⚔️ 20. 10. 1944. Osma krajiška udarna brigada 4. udarne divizije i 9. krajiška udarna brigada 10. udarne divizije 5. udarnog korpusa NOVJ, obezbeđujući napad na Travnik s pravca Zenice, napale neprijateljska uporišta na liniji Zenica-Visoko.

⚔️ 20. 10. 1944. Jača kolona nemačkih vojnika i četnika iz Risna pokušala da se preko s. Ledenica probije u opseđnuto Grahovo. Sutradan su delovi 10. crnogorske brigade iz rejona Grkovca, uz sadejstvo 1. bataljona 1. bokeljske brigade Primorske operativne grupe 2. udarnog korpusa NOVJ bočnim napadom razbili neprijatelja i odbacili ga prema Ledenicama. Neprijatelj je imao 40 mrtvih i veći broj ranjenih vojnika i oficira. Zaplenjeno: 2 p. mitraljeza, 5 automata, 4 pištolja i drugi ratni materijal.

⚔️ 20. 10. 1944. Kod s. Mikleuška (blizu Ivanić-Grada) delovi 3. diverzantskog odreda Grupe diverzantskih odreda GŠ NOV i PO za Hrvatsku oborili nemački transportni avion. Preživela posada aviona je zarobljena.

⚔️ 20. 10. 1944. Prezidijum ASNOM-a doneo uputstvo o organizaciji NO odbora u Makedoniji.

⚔️ 20. 10. 1944. GŠ NOV i PO za Makedoniju uputio direktivu štabovima 15. i 16. korpusa NOVJ: 15. korpus da oslobodi Pelagoniju i prostoriju oko Ohridskog i Prespanskog jezera, a 16. korpus da oslobodi dolinu Vardara sa gradovima Velesom (sada: Titov Veles) i Skopljem.

⚔️ 20. 10. 1944. U cilju oslobođenja zapadne Makedonije, 15. korpus NOVJ izdao zapovest: da 10. brigada 41. divizije NOVJ, na položajima Mukos - s. Pomenovo - Uši, zatvori put Prilep-Veles (sada: Titov Veles) a da 9. brigada te đivzije, iz s. Drenovca, štiti aerodrom Zrze; da 49. divizija NOVJ dejstvuje na komunikaciji Prilep-Bitolj i da sadejstvuje sa 41. divizijom NOVJ u borbama za Prilep; da 48. divizija NOVJ dejstvuje na prostoru Ohrid-Struga, a zatim oslobodi Kičevo i Gostivar i celu tu prostoriju očisti od balista.

⚔️ 20. 10. 1944. U visini Ormana (na komunikaciji Skoplje-Kačanik) delovi 16. makedonske NO brigade porušili most a kasnije, u sukobu sa slabijim nemačkim delovima, uništili 6 kamiona. Iste večeri su se drugi delovi te brigade, pri pokušaju da poruše železnički most, sukobili s nemačkim snagama i balistima, te su bili prinuđeni na povlačenje.

⚔️ 20. 10. 1944. U rejonu s. Količana (na pruzi Skoplje - Titov Veles) delovi 3. makedonske NOU brigade porušili prugu na 15 mesta.

⚔️ 20. 10. 1944. U rejonu s. Gradeca i s. Blatca (blizu Kočana) 14. makedonska brigada 50. divizije NOVJ odbacila nemačke delove u pravcu Kočana i oslobodila pomenuta sela.

⚔️ 20. 10. 1944. Kod s. Pušnika (blizu Vitanje) delovi nemačkog 38. lovačkog puka -Trek- napali na položaje čete narodne odbrane. Stigavši u pomoć, snage 2. slovenačke udarne brigade -Ljubo Šercer- 14. divizije NOVJ napale su neprijatelja sa pravca s. Padeškog Vrha. Posle borbi kod s. Pušnika, s. Ostruha i s. Vrbnika, koje su trajale sve do 15 časova, one su se, zbog prodora nemačke kolone i sa pravca Poseka (na Pohorju), povukle na položaje kod s. Kota (blizu Slovenskih Konjica).

⚔️ 20. 10. 1944. Posle sedmodnevnih borbi, lomeći uporan otpor delova nemačke armijske grupe -Felber-, 1. armijska grupa NOVJ (1. proleterski i 12. udarni korpus) i jedinice 3. ukrajinskog fronta Crvene armije oslobodili Beograd, glavni grad Jugoslavije. Hiljade Beograđana uzele su učešća u borbama za oslobođenje svoga grada. Neprijatelju su naneti veliki gubici u ljudstvu i materijalu. Poginulo je oko 15.000 a zarobljeno oko 9.000 nemačkih vojnika i oficira. Jedinice Crvene armije imale su oko 1.000 poginulih a jedinice NOVJ 2.952 poginula, među kojima politički komesar 5. krajiške (kozarske) NOU brigade Mahmud Ibrahimović Mašo, komandant bataljona u 1. proleterskoj NOU brigadi Dušan Milutinović, politički komesar bataljona u 1. proleterskoj NOU brigadi Blažo Popivoda i komandant bataljona u 8, crnogorskoj NOU brigadi Milisav Đurović, narodni heroji.

⚔️ 20. 10. 1944. Posle oslobođenja Beograda, jedinice 73. gardijske streljačke divizije i 13. gardijske motorizovane brigade Crvene armije i 6. proleterska divizija NOVJ -Nikola Tesla-, ojačana 13. proleterskom brigadom 1. proleterske udarne divizije, prešle r. Savu i otpočele borbu za oslobođenje Zemuna.

⚔️ 20. 10. 1944. Učitelj Miladin Zarić, samoinicijativno presekavši kablove, onemogućio da nemački vojnici razore jedini most na r. Savi, između Beograda i Zemuna.

⚔️ 20. 10. 1944. Na položaju s. Čukojevac - Čukojevačko groblje i u s. Vitanovcu (kod Kraljeva) jedinice 3. srpske udarne brigade 2. proleterske udarne divizije NOVJ i jedna četa Crvene armije vodile borbu protiv oko 700 nemačkih vojnika. Neprijatelj je imao oko 50 mrtvih i više ranjenih, a jedinice 3. brigade - 5 mrtvih i 22 ranjena borca.

⚔️ 20. 10. 1944. Štab 1. armijske grupe NOVJ izdao avizo-zapovest za prebacivanje jedinica 12. udarnog korpusa NOVJ iz rejona Obrenovca preko r. Save u Srem.

⚔️ 20. 10. 1944. Jedinice 1. kosovsko-metohijske NOU brigade i albanske 3. partizanske brigade napale na utvrđeno s. Junik (kod Đakovice). Zbog jakog otpora nemačkih i balističkih jedinica napad nije uspeo.

⚔️ 20. 10. 1944. Kod s. Velike Braine (blizu Medvede) 5. kosovsko-metohijska NO brigada vodila borbu protiv nemačkih jedinica. Zarobljeno je 9 nemačkih vojnika a zaplenjena su 2 mitraljeza sa 9.000 metaka.

⚔️ 20. 10. 1944. Kod s. Palica (bifeu Subotice) delovi 8. vojvođanske NOU brigade napali mađarsku kolonu i zarobili 58 vojnika sa celokupnom ratnom opremom.

⚔️ 20. 10. 1944. Kod s. Grabovca (blizu Obrenovca), u borbi protiv nemačkih jedinica, poginuo komandant 4. vojvođanske NOU brigade Marko Milanović, narodni heroj.

⚔️ 20. 10. 1944. U Ćupriji, na velikom političkom zboru građana, izabran GNO odbor.

⚔️ 20. 10. 1944. Kod s. Skele (blizu Obrenovca) jedinice 1. i 2. vojvođanske udarne brigade 16. udarne divizije NOVJ, uz sadejstvo artiljerijskih jedinica Crvene armije, izvršili napad na oko 700 vojnika nemačke 1. brdske divizije koji su se probili od Beograda. Posle oštre borbe neprijatelj je razbijen i nateran da se delom povuče preko r. Save u Srem a delom ka Šapcu.